Hargeysa, Somaliland – Madaxweynaha Jabuuti Ismaaciil Cumar Geelle ayaa si toos ah saameyn ugu yeeshay siyaasada Somaliland, isla markaana kulamo kala duwan la leh asxaabta siyaasadda iyo xukuumadaba.
Geelle ayaa toddobaadkii hore kulan iskugu yeedhay madaxweyneyaasha Somaliland Axmed Maxamed Siilaanyo iyo Xasan Sheekh Maxamuud si dib loogu bilaabo wada hadaladdii hakadka gallay ee labadda dhinac u socda.
Haseyeshee ka hor inta aanu labadda madaxweyne iskugu yeedhin waxa uu kulan la yeeshay gudomiyaha mucaaradka ah ee UCID Faysal Cali Waraabbe oo inta badan ah siyaasiga ugu dhaliisha badnaa kulamaddii aanu ku jirin ee dhexmaray labada madaxweyne, sidaa darteed isagoo arrintaasi ka duulay ayaa kulan uu la yeeshay madaxweynaha Jabuuti ku qanciyey wada hadalka u Jabuuti uga furayo labadda dhinac.
Maalmo ka dib markii uu Jabuuti ka soo noqday waxa uu Jabuuti ka furmay kulamaddii dhexmaray labadda madaxweyne ee Somaliland iyo Soomaaliya, waxaana si fiican usoo dhoweeye Faysal Cali Waraabe oo aan looga baran, waxaanu gudoomiye Waraabe amaan usoo jeediyey madaxweynaha Jabuuti oo uu hore u dhaliili jiray, isagoo hawshaasi ku amaanay, isla markaana sheegay inuu isagu ku dhiirigaliyey inuu madaxweynuhu wada hadaladaasi u qabto labadda dhinac.
Xisbiga mucaaradka ee WADANI ayaa isagu ahaa xisbiga kaliye ee dhaliilay wada hadaladaasi, isago dhawr jeer oo uu hore ku celceliyey aragtidiisa ku aadan kulankaasi Jabuuti ka dhacay, waxaanu madaxweynaha usoo jeediyey in goleyaasha iyo shacabka uga xog waramo waxay ka wada hadleen.
“qodobada kale laga wada hadlay waa kuwii horeba looga wada hadlay laakiin waxaan dhaliilayaa ama aanan fahmi qodobka cusub ee la yidhi labada dhinac ha ka wadda hadlaan masiirkoooda, gartay masiirkooda waa mustastaqbalkooda laakiin maan fahmi ha lagu dhiiraddo maxa lagu dhiiranaya arrintaasi xukuumaddu ha noo qeexdo”ayuu yidhi Guddoomiyaha Golaha Wakilada ahna gudoomiyaha xisbiga mucaaradka ah ee WADANI Cabdiraxmaan Cirro.
Haseyeeshee maalmo ka dib madax xarunta Jabuuti ku casuumay madaxweynaha Jabuuti Ismaaciil Cumar Geelle oo wararka hoose sheegayaan in casuumadaasi daaran tahay inuu taageero wada hadalaasi, isla markaana aanu mucaaradin wadda hadalkaasi dalkiisu marti galiyey.
Guddomiye Ciro oo maalmihii u dambeeyey ku sugnaa dalkaasi Jabuuti ayaa la dhawri doonaa marka uu yimaaddo inuu wax ka bedelo aragtidiisii hore ee uu ku dhaliilay wada hadalkaasi.
Madaxweynah Jabuutu ismaaciil Cumar Geelle ayaa saameyn togan iyo mid dadbana ku yeeshay Somaliland, isla markaana casuumaddo iyo dhaqaalaba iskugu dara siyaasiyiinta uu casuummo, waxaana qaar badan oo masuuliyiinta xukuumadda iyo siyaasiyiin mucaarad ahba siiyey Passporka wadankiisa si ay ugu dhoofaan dalalka ay rabaan.
Dalka Jabuuti ee aynu jaarka nahay waa dal aan ixitaamin Passporkeenna, isla markaana marka uu qofku sito aan loo Fiiseyn, isla markaana gudaha la gali Karin, iyadoo imika ay adagtahayba in xaga dhulka lagu maro Diyaarad mooyee, halka dawlada Itoobiya muwaadiniinta Somaliland u fiiseyso kuna ixtiraamaan Passporkeena, haseyeeshee illaa hadda lama garanayo sababta siyaasiyiinta mucaarad iyo mucaaradka u taageeraan dal aan ku tixgalinayn dawladnimadeedda.
Sidoo kale, dalka Jabuuti waa dalka kaliya ee loo jabiyey dastuurkeena ee muwaadiniin reer Somaliland loo gacan galiyey, taas oo dastuurkeenu mamnuucay in muwaadin reer somaliand ah dal shisheeye ah loo gacan galin Karin, isla markaana dambiga uu gallo lagu ciqaabi karo wadanka dhexdiisa.
XIGASHO: WARGEYSKA SAXAFI